Groby proroków

grobowiec proroka Ezechiela

Rozważania biblijne w kontekście archeologii, to wspaniała rzecz. Słowo Boże samo w sobie jest wspaniałe, jednak zabytki starożytności pozwalają bardziej zmysłowo wręcz namacalnie odczuć moc Słowa Pańskiego.

Rozumienie i przestrzeganie Bożych nakazów w życiu osobistym i społecznym musi wynikać z czegoś więcej niż tradycja, więc by mieć siłę do życia zgodnego z nauką katechizmu potrzebne jest zaufanie, które wynika z racjonalnych przekonań.

Mt 17, 20:
(...) Jeśli będziecie mieć wiarę jak ziarnko gorczycy, powiecie tej górze: "Przesuń się stąd tam!", a przesunie się. I nic niemożliwego nie będzie dla was.

Bóg naprawdę objawił się w całej pełni. Szczerze mówiąc, nie mogę sobie wyobrazić bardziej przekonującego argumentu jak Jego przyjście, które dokonało się 2000 lat temu w osobie Chrystusa. Powszechnie znamy Chrystusa opisanego w ewangeliach, ale to nie jest jedyne źródło informacji o Nim. Drugim źródłem są księgi prorockie Starego Testamentu, które przygotowały Jego pierwsze nadejście to, które dokonało się 2000 lat temu. W tych księgach znajduje się jasna wizja przyszłości: Pan ustami proroków zapowiada, że nadejdzie, by zbawić Izrael, który następnie zażywać będzie pokoju pośród wszystkich narodów ziemi.

J 8, 28:
Rzekł więc do nich Jezus: «Gdy wywyższycie Syna Człowieczego, wtedy poznacie, że JA JESTEM i że Ja nic od siebie nie czynię, ale że to mówię, czego Mnie Ojciec nauczył.

W moim osobistym przekonaniu prorockie zapowiedzi 12 proroków mniejszych i 4 większych połączone ze świadectwem męczenników pierwszego wieku, którzy swoim życiem poświadczyli Zmartwychwstanie Pana są wystarczające do tego, by w pełni zaufać Jezusowi i mimo szyderstw i trudności kształtować swoje życie w oparciu o Jego wolę i nakazy, których elementem jest posłuszeństwo Jego świętemu Kościołowi i akceptacja jego zwierzchności w sprawach duchowych.

Na początku wpisu wspomniałem o racjonalnej wierze. Wiara pozbawiona naiwności bierze się z lektury Pisma Świętego. Wspomniane wyżej księgi prorockie, zostały napisane przez ludzi przemawiających w imieniu Boga, którzy byli jego ustami na ziemi. W dzisiejszym wpisie chciałbym się skupić na ich grobach, które są pomnikami historii świadczącymi o tym, że, prorocy prawdziwie żyli przed początkiem ery chrześcijańskiej. Z faktu, że ich pisma znane były przed Chrystusem jasno już wynika, że ich Autorem jest Duch Święty jako jedyny Pan czasu.

Mt 23, 29-33 (słowa Jezusa):
Biada wam, uczeni w Piśmie i faryzeusze, obłudnicy! Bo budujecie groby prorokom i zdobicie grobowce sprawiedliwych, i mówicie: "Gdybyśmy żyli za czasów naszych przodków, nie byliśmy ich wspólnikami w zabójstwie proroków". Przez to sami przyznajecie, że jesteście potomkami tych, którzy mordowali proroków! Dopełnijcie i wy miary waszych przodków! Węże, plemię żmijowe, jak wy możecie ujść potępienia w piekle?

W powyższej, najstarszej według tradycji Kościoła, Ewangelii Mateusza Pan zwraca uwagę na istnienie grobów proroków i grobowców sprawiedliwych! Te słowa mają wielkie znaczenie, ponieważ wpisują się w biblijny obraz dziejów i przyczyniają do zrozumienia biblijnej chronologii. Wniosek z powyższych słów jest oczywisty: Prorocy - autorzy pism zapowiadających nadejście Chrystusa - już od dawna leżą w grobach, więc ich pisma muszą poprzedzać narodziny Chrystusa.

Powyższy cytat z Ewangelii Mateusza wspomina o fizycznie istniejących grobach. Wiele z takich obiektów przetrwało do czasów współczesnych. Historia części z nich jest dobrze udokumentowana, pozostałych mniej. Istnieje powszechne uznanie co do grobu Ezechiela, którego zdjęcie otwiera ten post.

Istnieje również zgoda co do grobu proroka Nahuma, który zapowiedział upadek Niniwy - stolicy potężnego Imperium Asyryjskiego. Grobowiec datowany jest na ~700 r. p.n.e:

grób proroka Nahuma

W poruszanym temacie niezwykłe jest to, że Żydzi już przed Chrystusem budowali prorokom monumentalne grobowce jak choćby Ezechielowi. Jest to niesamowite, ponieważ świadczy o wielkim autorytecie, jakim cieszyli się prorocy w czasach starożytnych. Gdyby prorocy nie wyróżniali się na tle innych współczesnych osób pewnie nie zasłużyliby na monumentalne grobowce. Fakt istnienia bogato zdobionych grobów świadczy, że długo przed Chrystusem dostrzegano wielkość tych postaci i działającego przez nich Ducha Świętego.

Skoro już przed Chrystusem dostrzegano wpływ Ducha Świętego na tych ludzi, a współcześnie wiemy, poprzez lekturę ich pism, że oni wszyscy zapowiedzieli nadejście Mesjasza to istotnie Duch Świętym musiał być źródłem ich natchnienia, co zresztą my katolicy wyznajemy podczas każdej Mszy Świętej.

Innym prawdopodobnym miejscem pochówku kolejnego z proroków Habakuka jest grób zlokalizowany w Górnej Galilei między wioskami Kadarim i Chukok w Izraelu:

potencjalny grób Habakuka otoczony zabudową z XX wieku.

Tradycja pochodząca z XII wieku potwierdza, że właśnie tutaj znajduje się miejsce spoczynku Habakuka. Poza późną tradycją dodatkowym argumentem za powyższą lokalizacją są, dokonane w tym regionie, odkrycia archeologiczne datowane na wczesny okres Drugiej Świątyni.

Kolejnym wspaniałym zabytkiem starożytności jest miejsce tradycyjnie związane z Aggeuszem, Zachariaszem i Malachiaszem:


Powyższy grobowiec budzi kontrowersje, nie zawiera szczątków i datowany jest na I wiek przed Chrystusem, co współcześnie podważa to miejsce jako miejsce ich spoczynku, które powinno być kilka wieków starsze.

Współczesne datowanie nie stwarza jednak problemu dla religijnej istotności powyższego miejsca. Należy pamiętać, że II wiek przed Chrystusem to czas, w którym rozpoczęło się kształtowanie nowego wizerunku Palestyny. Nowa Palestyna, w zamyśle hellenistycznej dynastii Seleucydów, miała być pozbawiona swojej tożsamości narodowej i kulturowej. Szczególnie silne represje spotkały Żydów zamieszkujących państwo judzkie, którzy nie chcieli się podporządkować wpływom kultury greckiej i wrogo patrzyli na próby zniszczenia ich jedności narodowo-religijnej. Złożony proces przekształcania mentalności ówczesnych mieszkańców Judei obejmował zmiany w architekturze i zachowaniach społecznych. Powyższy grobowiec, odzwierciedlający wszystkie elementy architektury greckiej, bardzo wymownie ukazuje jak silna była ingerencja seleudzkich najeźdźców dążących do przekształcenia państwa Żydów na łatwe w zarządzaniu i nowoczesne wówczas państwo greckie. Ingerencja najeźdźców obejmowała palenie świętych ksiąg, prześladowania oraz zmiany w architekturze, których przykładem jest powyższy grobowiec z I wieku przed Chrystusem. Hellenistyczny grobowiec Zachariasza, Aggeusza i Malachiasza odzwierciedla wszystko, o czym powiedziałem i z pewnością ma bardzo duży związek z pierwotnym miejscem spoczynku wymienionych postaci, które mogło zostać zniszczone w wyniku represji antyżydowskich, które miały wtedy miejsce. Bez wątpienia jest on monumentem potwierdzającym historię Judei opisaną w biblijnych Księgach Machabejskich. O jednym z ciekawszych epizodów tego okresu możesz przeczytać w moim wcześniejszym wpisie.

Poza wyżej wymienionymi monumentami znanych jest jeszcze sześć grobowców uchodzących za miejsce spoczynku Daniela, który w swej księdze nakreślił szczegółową wizję Syna Człowieczego i w sposób niezwykle szczegółowy proroczo opisał powstanie Aleksandra Wielkiego, historię wojen helleńskich oraz pokoleniowe zmiany seleudzkich władców. To, że znanych jest aż sześć miejsc uchodzących za grób Daniela nie przeczy, że jedno z nich jest autentycznym miejscem pochówku.

Wpis zakończę cytatem z proroczej Księgi Joela:

Jl 3, 4-5 (~VI wieków przed Chrystusem):
a księżyc w krew, 
gdy przyjdzie dzień Pański
dzień wielki i straszny.
Każdy jednak, który wezwie imienia Pańskiego, będzie zbawiony, 
będzie wybawienie, 
jak przepowiedział Pan, 
i wśród ocalałych będą ci, których wezwał Pan.


grobowiec proroka Joela

Dz 10, 43:
Wszyscy prorocy świadczą o tym, że każdy, kto w Niego wierzy, przez Jego imię otrzymuje odpuszczenie grzechów.

Komentarze

Popularne posty